Çok Dilli Web Sitesi Nasıl Kurulur? URL Yapısı ve hreflang Rehberi
Çok dilli site kurmanın zor kısmı çeviri değil yapı. Doğru URL şeması ve hreflang etiketleri olmadan dil sürümleri birbirini kopyalayan içerik gibi görünür.
Çok dilli bir site kurmanın zor kısmı çeviri değil, yapıdır. Doğru URL şeması ve hreflang (bir sayfanın hangi dil ve bölge için hazırlandığını arama motoruna bildiren HTML etiketi) olmadan, farklı dillerdeki sayfalarınız Google'ın gözünde birbirini kopyalayan içerik gibi görünebilir; yanlış dil sürümü yanlış ülkede sıralamaya girebilir. Bu yazıda çok dilli bir web sitesini teknik olarak doğru kurmanın adımlarını sırayla anlatıyoruz.
Çok dilli site gerçekten gerekli mi?
Her uluslararası hedefe çok dilli bir site gerekmez. Tek ülkede faaliyet gösteren ve trafiğin büyük kısmı tek dilde gelen bir işletme için çok dillilik, karşılığını vermeyen bir bakım yükü katar. Aşağıdaki işaretlerden birkaçı görülüyorsa, çok dillilik gerçek bir ihtiyaçtır.
- Birden fazla ülkede farklı dillerde arama trafiği hedefliyorsanız. Analitikte zaten organik trafik gelen ama içerik sunmadığınız bir dil/ülke varsa, bu boşluk ölçülebilir bir fırsattır.
- Hedef pazarda yerel dil beklentisi yüksekse. Bazı pazarlarda İngilizce içerik yeterli görülmez; güven, yerel dilde kurulur.
- Marka birden fazla ülkede fiziksel olarak faaliyet gösteriyorsa. Şube, bayi veya yerel ekip varsa, o pazarın dilinde içerik olmaması tutarsız bir izlenim bırakır.
- Yasal veya sektörel bir zorunluluk varsa. Bazı kamu ihaleleri ve e-ticaret düzenlemeleri yerel dilde içerik şartı koşar.
URL yapısı: alt dizin, alt alan adı, ayrı domain
Dil sürümlerini hangi adres yapısında sunacağınız, kurulumun geri kalanını belirler. Üç seçenek de teknik olarak çalışır; fark bakım yükünde ve domain otoritesinin nasıl paylaşıldığında ortaya çıkar.
| Yapı | Örnek | Ne zaman doğru |
|---|---|---|
| Alt dizin (subdirectory) | site.com/tr/, site.com/en/ | Çoğu proje için doğru başlangıç: tek domainin otoritesini paylaşır, kurulumu görece basittir |
| Alt alan adı (subdomain) | tr.site.com, en.site.com | Diller arasında tamamen ayrı içerik ekibi veya altyapı yönetimi gerektiğinde |
| Ayrı domain (ccTLD) | site.com.tr, site.de | Yerel pazarda güven sinyali kritikse ve her ülke için ayrı bir SEO bütçesi varsa |
Emin değilseniz alt dizin doğru başlangıç noktasıdır: yeni bir domain otoritesi biriktirmek zorunda kalmazsınız ve teknik SEO kurulumu tek bir sistem üzerinden yönetilir. Ayrı domain, ancak ölçek büyüdüğünde ve her pazarın kendi bütçesi/ekibi olduğunda anlamlı hale gelir.
hreflang nedir, nasıl doğru kurulur?
hreflang, bir sayfanın hangi dilde ve hangi bölge için hazırlandığını arama motoruna söyleyen bir işaretlemedir. Amacı basit: aynı içeriğin İspanya'daki kullanıcıya İspanyolca, Meksika'daki kullanıcıya da yine İspanyolca ama farklı bir yerel vurguyla gösterilebilecek sürümünü doğru eşleştirmek. Kurulumu basit görünür ama birkaç kural kaçırıldığında sessizce işe yaramaz.
- Her dil sürümü, diğer tüm dillere referans vererek kendi hreflang kümesini yayınlamalı. A sayfası B'ye işaret ediyor ama B, A'ya işaret etmiyorsa, etiket geçersiz sayılır.
- ISO 639-1 dil kodu kullanın, gerekiyorsa ISO 3166-1 ülke koduyla birleştirin — `tr`, `en-US`, `en-GB` gibi.
- x-default etiketini ekleyin. Dili tanımlanamayan ya da eşleşmeyen ziyaretçinin hangi sürüme yönlendirileceğini belirtir.
- hreflang'i sitemap.xml, sayfa başlığı (head) veya HTTP başlığından yalnızca birinde tutun. İkisini aynı anda farklı değerlerle kullanmak çelişki yaratır.
- Her dilde canonical etiketi kendi URL'sine işaret etmeli. Canonical'ı ana dile yönlendirmek, diğer dilleri indeksten düşürür.
İçerik: makine çevirisi mi, yerelleştirme mi?
Google düşük kaliteli çeviriyi doğrudan cezalandırmaz ama kullanıcı sinyalleri üzerinden dolaylı olarak sıralamayı etkiler: anlaşılmayan bir metin, yüksek hemen çıkma oranına ve kısa oturum süresine dönüşür. Ayrıca çeviri ile yerelleştirme aynı şey değildir — yerelleştirme, kelimeleri değil para birimini, tarih formatını ve örnekleri de hedef pazara uyarlamaktır.
- Ürün/hizmet sayfaları her zaman insan tarafından gözden geçirilmeli — burada hata pahalıya mal olur.
- SSS ve destek içeriği makine çevirisiyle başlayıp zamanla düzeltilebilir; hacim yüksek, hata toleransı nispeten yüksektir.
- Yasal metinler (gizlilik politikası, kullanım şartları) mutlaka o dilin hukuk pratiğine uygun bir yerel gözden geçirmeden geçmeli.
- Para birimi, tarih ve ölçü formatı çeviri değil yerelleştirmedir; birçok proje bu adımı atlayıp yalnızca metni çevirir.
Dil değiştirici tasarımı: kullanıcı ne bekliyor?
Dil değiştirici üst menüde, her sayfadan erişilebilir olmalı. Bayrak ikonu yerine dilin kendi adını gösterin — bayrak bir ülkeyi temsil eder, dili değil; İspanyolca konuşulan yirmiden fazla ülke var. Ziyaretçinin seçtiği dil bir çerezle hatırlanmalı, ama otomatik yönlendirme için yalnızca IP konumuna güvenilmemeli; bu konuya aşağıda ayrıca değiniyoruz.
Çok dilli SEO'da en sık yapılan 5 hata
- IP tabanlı otomatik yönlendirme yapmak. Googlebot genellikle tek bir bölgeden tarama yapar; otomatik yönlendirme diğer dil sürümlerinin hiç taranmamasına yol açabilir. Yönlendirme yerine bir öneri çubuğu gösterip seçimi ziyaretçiye bırakın.
- Bayrak ikonuyla dil seçtirmek. Bayrak ülkeyi temsil eder, dili değil — aynı dilin konuşulduğu birden fazla ülke olabilir.
- Tek bir sayfayı çevirip geri kalanını orijinal dilde bırakmak. Yarım çevrilmiş bir site, hem kullanıcıya hem Google'a tutarsız bir sinyal verir.
- hreflang'i yalnızca ana sayfaya eklemek. Her dil sürümündeki her sayfa kendi hreflang kümesini taşımalı, yalnızca giriş sayfası değil.
- Dil sürümleri arasında farklı bilgi mimarisi kurmak. Bir dilde var olan bir sayfanın diğerinde karşılığı yoksa, o sayfa hreflang zincirinin dışında kalır ve eşleşme kopar.
Ne kadar sürer, nasıl başlanır?
İki dilli bir kurumsal site için URL yapısı, hreflang kurulumu ve dil değiştirici tipik olarak 1–3 hafta sürer; bu süreye çeviri süreci dahil değildir. Web ve uygulama geliştirme hizmetimizde çok dilli mimari kurulumu, teknik SEO'nun standart bir parçası olarak planlanır. hreflang'in teknoloji seçimine göre nasıl değiştiğini Next.js mi WordPress mi karşılaştırmamızda ele almıştık; içerik birden fazla kanala (web, mobil, farklı marka siteleri) dağıtılacaksa headless CMS'in çok dilli yapılarda nasıl işe yaradığına da göz atabilirsiniz.
Kaç dile açılmanız gerektiğinden emin değilseniz, hedef pazarlarınızı ve mevcut trafiğinizi birlikte gözden geçirelim — kısa bir görüşme talep edin.
Sık sorulan sorular
Çok dilli bir sitede hangi URL yapısı SEO için en iyisi?
Çoğu proje için alt dizin yapısı (site.com/tr/, site.com/en/) doğru başlangıç noktasıdır çünkü tüm dil sürümleri tek domainin otoritesini paylaşır ve kurulumu görece basittir. Ayrı domain (ccTLD) yalnızca her ülke için bağımsız bir SEO bütçesi ve yerel güven sinyali gerektiğinde tercih edilir.
hreflang etiketi eklemek zorunlu mu?
İkiden fazla dil sürümü olan her site için pratikte evet. hreflang olmadan Google, hangi dil sürümünün hangi kullanıcıya gösterileceğine kendi başına karar verir ve bu çoğunlukla yanlış sürümü yanlış ülkede sıralamaya sokar.
Otomatik dil yönlendirmesi (IP'ye göre) neden önerilmiyor?
Çünkü Googlebot genellikle tek bir bölgeden tarama yapar ve otomatik yönlendirme diğer dil sürümlerinin hiç taranmamasına yol açabilir. Bunun yerine ziyaretçiye bir öneri çubuğu gösterip seçimi kendisine bırakmak hem kullanıcı deneyimini hem taranabilirliği korur.